ในปัจจุบัน AI มักจะให้คำแนะนำเพียงอย่างเดียวซึ่งบางครั้งอาจนำไปสู่ความผิดพลาดหรือง่ายต่อการเชื่อตามโดยไม่ไตร่ตรอง บทความเชิงวิชาการนี้จึงนำเสนอ 'Evaluative AI' (EAI) เพื่อเป็นทางเลือกใหม่ในการสนับสนุนการตัดสินใจของมนุษย์
แกนหลักของ EAI คือการใช้ระบบ 'Computational Argumentation' เพื่อนำเสนอสมมติฐานหลายๆ ชุดที่แข่งขันกัน โดยแสดงหลักฐานทั้งในส่วนที่สนับสนุนและส่วนที่คัดแย้งกับแต่ละสมมติฐาน วิธีนี้จะช่วยให้ระบบ AI สามารถอธิบายเหตุผลได้ชัดเจนขึ้น (Explainable) และเปิดโอกาสให้มนุษย์สามารถโต้แย้งหรือตรวจสอบได้ (Contestable)
เป้าหมายระยะยาวคือการสร้างระบบ EAI ที่เน้นมนุษย์เป็นศูนย์กลางและสามารถทำงานร่วมกันในรูปแบบกระจายตัว เพื่อยกระดับความเชื่อมั่นและความถูกต้องในการตัดสินใจที่ซับซ้อน